Gouderak

Op 1 januari 1985 werd Gouderak samen met de gemeente Ouderkerk aan den IJssel en de buurtschappen Lageweg, IJssellaan en Oudeland, opgenomen in de gemeente Ouderkerk. Op 1 januari 2015 ging de gemeente op in de gemeente Krimpenerwaard.

Het aantal inwoners per 2015 is 2.610.

Het wapen van Gouderak is afkomstig uit het wapen van Gouda. De reden hiervan is dat Gouderak een Ambachtsheerlijkheid was van de stad Gouda.

De Gouderakkers worden ook “stenengooiers” genoemd. Deze schimpnaam dateert vermoedelijk uit de 16e eeuw. De Gouderakkers zouden toen, bij gebrek aan 'echte' wapens, de vijand met stenen te lijf zijn gegaan.
Wellicht is ook de vaardigheid van Gouderakkers, bij het opgooien van stenen in de steenovens, die hier vroeger stonden, debet aan deze bijnaam. In pakketjes van vijf of zes werden de stenen steeds doorgegooid naar de volgende man in de keten.
Een andere bijnaam is “rakkers”. Hier zal de bijnaam van de plaatsnaam zijn afgeleid. Nog een bijnaam is “schillenvreters”. De Gouderakkers waren destijds zo arm, dat zij de aardappelschillen meekookten en opaten. Later waren het de meer welgestelden die dat deden. (Groot Schimpnamenboek van Dirk van der Heide (1988).)

Gouderak is één van de jongste rivierdorpen in de Krimpenerwaard. In het jaar 1274 komt men voor het eerst de naam Golderake tegen ontstaan uit Golde (Goud) en rake (rak) is een recht stuk van de rivier tussen twee bochten. De naam is afkomstig van de schippers op de Hollandse IJssel, die spraken over het Goudsche Rak. Ruim een halve eeuw later vinden we Gouderak terug als “ambachtsheerlijkheid”. Het voornaamste recht van deze heerlijkheid was het oefenen der rechtspraak. Het rechthuis kon men vinden in het meest oostelijke deel van Gouderak, Stolwijkersluis (sinds 1963 behorende bij de gemeente Gouda).

In 1300 was de ambachtsheerlijkheid Gouderak in het bezit van de heren van Schoonhoven en Gouda de graven van Holland, Jan van Beaumont en later zijn kleinzoon Graaf van Blois.
Graaf Guy van Blois was kinderloos waardoor in 1398 Gouderak verviel aan de grafelijkheid van Holland.
In maart 1663 werd door aankoop Gouda weer heer van Gouderak.
In 1798 met de afschaffing van de heerlijkheid verloor Gouda de rechten op het dorpsbestuur van Gouderak. In 1814 werd voor korte tijd de heerlijkheid weer ingevoerd, maar in 1848 bij invoering van de nieuwe grondwet vervielen de rechten.

In de 15e eeuw begint de veeteelt zich als bestaansmiddel te ontwikkelen. Twee eeuwen later gaat de industrie in de vorm van touwslagerijen en steenbakkerijen een belangrijke plaats in Gouderak innemen. In de bloeitijd van Gouderak stonden er 8 steenbakkerijen, 22 touwslagerijen, een grutterij en een korenmolen, de rietmatterij en scheepswerven.

Begin jaren tachtig kreeg Gouderak internationale bekendheid vanwege een grote gifaffaire. Een wijk met bijna honderd woningen bleek sterk verontreinigd door chemisch afval dat eind jaren vijftig in een ondiep stuk van de rivier (een “zelling”) was gestort en waarop vervolgens een woonwijk, de Zellingwijk, was gebouwd. De woningen moesten worden afgebroken. Het gebied is gesaneerd, en er werden nieuwe woningen gebouwd.

Veerpont naar Moordrecht.

Sinds er een nieuwe brug is gelegd “de Gouderakse brug” wordt er minder gebruik gemaakt door auto’s van deze veerdienst.

  • cadeaubonwebsite
  • SchoonhovenApp
  • Bonte Varken
  • Kaasboerderij Hoogerwaard
  • Rabobank